Kołatanie serca podczas infekcji – przyczyny, mechanizmy i znaczenie kliniczne

Kołatanie serca podczas infekcji jest objawem, który może pojawiać się w przebiegu chorób zakaźnych i wynikać z reakcji organizmu na stan zapalny. Kołatanie serca podczas infekcji najczęściej wiąże się z przyspieszeniem pracy serca oraz zmianami w funkcjonowaniu układu krążenia. Badania naukowe wskazują, że objaw ten może być związany z gorączką, odwodnieniem lub działaniem mediatorów zapalnych.

• Infekcja może prowadzić do przyspieszenia pracy serca i odczuwania kołatania.
• Gorączka oraz odwodnienie zwiększają obciążenie układu krążenia.
• W reakcji zapalnej organizmu uczestniczą cytokiny wpływające na funkcjonowanie serca.
• W niektórych przypadkach kołatanie serca może być objawem zapalenia mięśnia sercowego.

Zobacz też: Czy gorączka obciąża serce – wpływ podwyższonej temperatury ciała na układ krążenia

Dlaczego podczas infekcji pojawia się kołatanie serca?

Kołatanie serca podczas infekcji pojawia się najczęściej w wyniku przyspieszenia pracy serca związanego z reakcją organizmu na chorobę.

W trakcie infekcji układ odpornościowy reaguje na obecność drobnoustrojów poprzez uruchomienie reakcji zapalnej. Proces ten obejmuje wydzielanie mediatorów zapalnych oraz zwiększenie aktywności metabolicznej organizmu.

Jednym z elementów tej reakcji jest przyspieszenie pracy serca, czyli tachykardia. Organizm zwiększa przepływ krwi, aby dostarczyć tlen oraz składniki odżywcze do tkanek i wspierać proces zwalczania infekcji.

Zwiększona aktywność układu krążenia może być odczuwana przez pacjenta jako kołatanie serca, czyli subiektywne uczucie szybkiego lub nieregularnego bicia serca.

Jak gorączka i odwodnienie wpływają na pracę serca?

Gorączka oraz odwodnienie należą do najczęstszych czynników wpływających na pracę serca podczas infekcji.

Podwyższona temperatura ciała powoduje wzrost zapotrzebowania organizmu na tlen. W odpowiedzi serce zaczyna pracować szybciej, aby zapewnić odpowiednie ukrwienie tkanek.

Dodatkowo gorączce często towarzyszy zwiększona utrata płynów z organizmu związana z poceniem się. Może to prowadzić do odwodnienia, które wpływa na objętość krwi krążącej w organizmie.

Skutki odwodnienia mogą obejmować:

• Zwiększone obciążenie układu krążenia
• Przyspieszenie pracy serca
• Spadek ciśnienia tętniczego

Zmiany te mogą powodować uczucie kołatania serca oraz ogólne osłabienie.

Jak reakcja zapalna i cytokiny oddziałują na układ krążenia?

Reakcja zapalna w przebiegu infekcji obejmuje produkcję substancji biologicznie czynnych określanych jako cytokiny.

Cytokiny są mediatorami odpowiedzi immunologicznej, które regulują przebieg stanu zapalnego oraz aktywność komórek układu odpornościowego. Jednocześnie mogą wpływać na funkcjonowanie układu krążenia.

Badania wskazują, że cytokiny mogą oddziaływać na rytm serca, napięcie naczyń krwionośnych oraz regulację ciśnienia tętniczego.

W efekcie reakcji zapalnej może dochodzić do zmian w pracy serca, które są odczuwane przez pacjenta jako kołatanie lub przyspieszone bicie serca.

Czy infekcja może prowadzić do zapalenia mięśnia sercowego?

W niektórych przypadkach infekcja może prowadzić do zapalenia mięśnia sercowego.

Jest to stan zapalny obejmujący tkankę mięśniową serca, który może rozwijać się w przebiegu zakażeń wirusowych lub bakteryjnych. Najczęściej wywołują go wirusy, w tym patogeny odpowiedzialne za choroby takie jak grypa czy COVID-19.

Zapalenie mięśnia sercowego może powodować różne objawy związane z funkcjonowaniem serca.

Do objawów mogą należeć:

• Kołatanie serca
• Duszność
• Ból w klatce piersiowej
• Zmęczenie

W niektórych przypadkach mogą występować również zasłabnięcia lub omdlenia.

Jak wygląda diagnostyka kardiologiczna przy kołataniu serca?

Diagnostyka kardiologiczna jest konieczna w sytuacji, gdy kołatanie serca jest nasilone, utrzymuje się przez dłuższy czas lub towarzyszą mu inne objawy.

Lekarz może zlecić różne badania umożliwiające ocenę funkcjonowania serca oraz wykrycie ewentualnych powikłań infekcji.

Do najczęściej wykonywanych badań należą:

• EKG umożliwiające ocenę rytmu serca
• Echo serca oceniające strukturę i funkcję mięśnia sercowego
• Badania laboratoryjne takie jak troponiny, CRP lub morfologia krwi

Wyniki tych badań pomagają określić przyczynę objawów oraz dobrać odpowiednie postępowanie medyczne.

Kiedy kołatanie serca podczas infekcji wymaga konsultacji z lekarzem?

Konsultacja lekarska jest wskazana w sytuacji, gdy kołatanie serca jest nasilone lub pojawiają się dodatkowe objawy sugerujące zaburzenia pracy serca.

Objaw ten może mieć różne przyczyny, dlatego w niektórych przypadkach konieczna jest dokładniejsza ocena stanu zdrowia.

Do objawów wymagających pilnej konsultacji należą:

• Utrzymujące się kołatanie serca
• Duszność lub ból w klatce piersiowej
• Zasłabnięcie lub omdlenie
• Silne zmęczenie

W takich sytuacjach lekarz może zdecydować o przeprowadzeniu dalszej diagnostyki kardiologicznej.

Sekcja pytań i odpowiedzi

Czy infekcja może powodować kołatanie serca?
Tak, infekcja może prowadzić do przyspieszenia pracy serca związanego z gorączką, odwodnieniem oraz reakcją zapalną organizmu.

Czy kołatanie serca podczas infekcji jest niebezpieczne?
W wielu przypadkach jest to objaw przejściowy, jednak jeśli utrzymuje się długo lub towarzyszą mu inne objawy, konieczna jest konsultacja lekarska.

Czy leki na przeziębienie mogą powodować kołatanie serca?
Niektóre preparaty zawierające substancje pobudzające układ krążenia mogą przyspieszać pracę serca.

Kiedy kołatanie serca wymaga diagnostyki kardiologicznej?
Diagnostyka jest wskazana, gdy objaw jest nasilony, utrzymuje się przez dłuższy czas lub towarzyszą mu duszność, ból w klatce piersiowej lub omdlenie.

Źródła

1. Caforio A.L.P. et al. Current state of knowledge on myocarditis. European Heart Journal.
2. Siripanthong B. et al. Recognizing COVID-19–related myocarditis. Heart Rhythm.
3. Kindermann I. et al. Update on myocarditis. Journal of the American College of Cardiology.
4. Karjalainen J., Viitasalo M. Fever and cardiac rhythm disturbances. American Journal of Cardiology.
5. Ammirati E. et al. Management of acute myocarditis. Circulation.